02 Μαΐου, 2017

ΜΕ ΤΗΝ "ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΕΥΦΡΑΤΗ" ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΛΗΨΗ ΤΗΣ ΑΛ ΜΠΑΜΠ ΤΙ ΠΕΤΥΧΕ Η ΤΟΥΡΚΙΑ;

  

Δημοσιεύουμε σήμερα τη συνέντευξη που έδωσε στον δημοσιογράφο Σαλίμ Γιαβάσογλου, ο ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής, Σερχάτ Ερκμέν, του Ινστιτούτου Ερευνών Μέσης Ανατολής και Αφρικής «21ος αιώνας».

Μελετώντας το άρθρο, να έχουμε πάντα υπ' όψιν μας ότι απηχεί τις απόψεις του τουρκικού κράτους και της τουρκικής κυβέρνησης και ότι το δημοσιεύουμε για να εμπλουτίσουμε τις γνώσεις μας γύρω από το θέμα: Τίτλος: Είναι δύσκολο να αποσυρθεί η Τουρκία από τα εδάφη που κατέλαβε στη Συρία.

Πέτυχε η Τουρκία τους στόχους της κατά τη διάρκεια της Ασπίδας του Ευφράτη; Σύμφωνα με τον ειδικό σε θέματα Μέσης ανατολής Σερχάτ Εκμέν, είναι πολύ μικρή η πιθανότητα να εγκαταλείψει τελείως η Τουρκία την περιοχή.

Του Salim Yavaşoğlu, εφημερίδα Yeniçağ
 Ο πρόεδρος του τουρκικού Ινστιτούτου Ερευνών Μέσης Ανατολής και Αφρικής «21ος αιώνας», Σερχάτ εκμέν, αξιολόγησε τα θετικά και τα αρνητικά της Ασπίδας του Ευφράτη μετά το τέλος της επιχείρησης αυτής:

Στις 29 Μαρτίου 2017 το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας ανακοίνωσε τη λήξη της επιχείρησης «Ασπίδα του Ευφράτη». Αμέσως μετά άρχισαν οι συζητήσεις για το λόγο τερματισμού της επιχείρησης και για τα αποτελέσματά της. 

Οι αναλύσεις στο θέμα αυτό είναι χωρισμένες σε δυο ομάδες. Η μια ομάδα μιλάει για πλήρη επιτυχία, ενώ άλλη για πλήρη αποτυχία. Αλλά η «Ασπίδα του Ευφράτη» δικαιούται πολύ περισσότερα από μια τόσο απλοποιημένη προσέγγιση.

Ποιοι ήταν οι στόχοι της επιχείρησης;
Η επιτυχία μιας στρατιωτικής επιχείρησης δεν μπορεί να αξιολογηθεί ανεξάρτητα από τους πολιτικούς της στόχους. Για το λόγο αυτό καλό θα είναι να θυμηθούμε τους στόχους της επιχείρησης. Στην αρχή οι αρμόδιοι ανακοίνωσαν δυο βασικούς στόχους. Ο πρώτος ήταν να εκκαθαριστούν στοιχεία του ΙΣΙΣ από τα σύνορα της χώρας και να τεθούν τα σύνορα υπό ασφάλεια. 

Ο άλλος ήταν να εξασφαλίσουν ότι το YPG θα αποσυρθεί στα ανατολικά του Ευφράτη και να εμποδίσουν την δημιουργία μιας ενωμένης περιοχής υπό την ηγεσία του PYD στα βόρεια της Συρίας. 

Καθώς περνούσε ο καιρός προστέθηκαν και άλλοι στόχοι, όπως η δημιουργία μια ασφαλούς ζώνης εγκατάστασης για του Σύριους στις περιοχές που έχουν εκκαθαριστεί από τρομοκράτες, η εξασφάλιση της επιστροφής των κατοίκων και δημιουργία ασφαλούς ζώνης στην οποία θα μπορούσαν να εγκατασταθούν και οι Σύριοι που θα επέστρεφαν στο μέλλον. 

Τελευταίος στόχος, παρόλο που δεν ανακοινώθηκε από τους αρμόδιους, ήταν η συμμετοχή της Τουρκίας και του Ελεύθερου Συριακού Στρατού στην επιχείρηση στη Ράκα, μαζί με τις ΗΠΑ αντί για το YPG.

Γιατί τελείωσε η επιχείρηση;
Το είχαμε δηλώσει και σε προηγούμενες αναλύσεις μας: Η Ασπίδα του Ευφράτη έχει δύο διαστάσεις: Στρατιωτικές και πολιτικές. Μετά το έλεγχο της Αλ Μπαμπ υπήρχαν δυο πιθανότητες για τη στρατιωτική εξέλιξη της επιχείρησης: Ή θα σταματούσε ή θα συνέχιζε σε περιοχές του PYD.  

Όταν όμως Ρωσία και ΗΠΑ έθεσαν ανοιχτά υπό την προστασία τους το YPG, η πιθανότητα να διεξάγει η Τουρκία μια μεγάλης κλίμακας επιχείρηση στις περιοχές του PYD εξανεμίστηκε

Κατά βάθος, δηλαδή, το στρατιωτικό σκέλος της επιχείρησης είχε τελειώσει πριν από τρεις βδομάδες. Η σημαντικότερη αιτία για το σημείο αυτό στο οποίο βρέθηκε η επιχείρηση, ήταν το γεγονός ότι η Ρωσία και ο ΗΠΑ παρείχαν περιορισμένη και με όρους στήριξη στην επιχείρηση αυτή. 

Επειδή δεν μπόρεσε να εξασφαλιστεί περεταίρω διεθνής στήριξη, μόλις τελείωσε το σκέλος της επιχείρησης που ήταν σχετικό με το ΙΣΙΣ, η προέλαση των μονάδων της «Ασπίδας του Ευφράτη» σταμάτησε γιατί έπεσε πάνω σε «τοίχο».

Καλό θα είναι να υπενθυμίσουμε το εξής: Οι ΗΠΑ, εκτός από μια μικρή περίοδο, δεν στήριξαν στρατιωτικά, την Ασπίδα του Ευφράτη. Η Ρωσία, παρόλο που προσέφερε στήριξη για μεγαλύτερο διάστημα από τις ΗΠΑ, η στήριξη αυτή δεν ήταν απεριόριστη. 

Μάλιστα η Ρωσία για κάποιο διάστημα εμπόδισε τα τουρκικά αεροπλάνα να χρησιμοποιηθούν στη Συρία. Τα στρατιωτικό σκέλος της επιχείρησης τελείωσε για αυτούς τους λόγους. Αλλά δεν πρέπει να παραβλέψουμε το γεγονός ότι με την διεξαγωγή της επιχείρησης αυτής δημιουργήθηκε μια νέα "περιοχή".

Ποιοι στόχοι επιτεύχθηκαν;
Μπορούμε να πούμε ότι επιτεύχθηκαν όλοι στόχοι που σχετιζόταν με το ΙΣΙΣ. Το ΙΣΙΣ δε βρίσκεται πια στα σύνορά μας και δεν αποτελεί απ’ ευθείας απειλή για την Τουρκία. Αποκόπηκαν οι επαφές του με τον έξω κόσμο. Επίσης παρόλο που το ΙΣΙΣ επιχείρησε πολλές επιθέσεις σε διάφορες χώρες, μέσα την Τουρκία πραγματοποίησε μια μόνο τρομοκρατική επίθεση.

Να σημειωθεί ότι επειδή η οργάνωση έχει πολλούς αδρανείς πυρήνες στην Τουρκία, πίστευαν ότι θα μπορούσαν να πραγματοποιήσουν πολλές και μεγάλες επιθέσεις, κάτι που δεν έγινε. Κατά συνέπεια η επιχείρηση είχε πλήρη επιτυχία στο σκέλος του ΙΣΙΣ. 

Αλλά η επιτυχία της επιχείρησης στο σκέλος που αφορά το YPG και το PYD είναι αμφιλεγόμενη. Το YPG δεν αποσύρθηκε στα ανατολικά του Ευφράτη. Όσο και αν λένε ότι αποσύρθηκε το YPG και πως στη θέση του ήρθαν οι Δημοκρατικές Δυνάμεις Συρίας, όσοι παρακολουθούν το πεδίο ξέρουν πολύ καλά ότι αυτό είναι ένα λογοπαίγνιο και τίποτε παραπάνω.

Στις πρώτες μέρες της επιχείρησης υπήρξαν έντονες μάχες μεταξύ ΕΣΣ και YPG, αλλά οι μάχες αυτές σταμάτησαν και ξεκίνησε ένας αγώνας για τον έλεγχο των εδαφών του ΙΣΙΣ. Ο αγώνας αυτός συνεχίστηκε στην νότια γραμμή της Αλ Μπαμπ, της Ιεράπολης και του Αζεζ. Το YPG συνεχίζει να έχει παρουσία δυτικά του Ευφράτη, και στο Αφρίν και στην Ιεράπολη-Μένπετζ.

Υπάρχει μια ντε φάκτο κατάσταση;
Μάλιστα, οι δυνάμεις του YPG προστατεύονται από μια πολύ πιο δυνατή ασπίδα σε σχέση με αυτή που είχε πριν αρχίσει η επιχείρηση. Στη Ιεράπολη οι δυνάμεις του YPG προστατεύονται από τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και τη Συρία, στο Αφρίν από τη Ρωσία, στο Τελ Ριφάτ από τη Συρία. Όλοι αυτοί αποτελούν ένα φράγμα για τις ΤΕΔ και τον ΕΣΣ και προστατεύουν φανερά το YPG.

Αυτή η κατάσταση αντικατοπτρίζεται και στην επιχείρηση στη Ράκα. Παρόλο που η Τουρκία είπε πάρα πολλές φορές στις ΗΠΑ ότι θέλει να συμμετέχει στην επιχείρηση στη Ράκα, οι ΗΠΑ προτιμούν φανερά να συνεργαστούν με το YPG. 

Παρόλα αυτά, δεν μπορούμε να πούμε ότι η Ασπίδα του Ευφράτη απέχει πολύ από τους στόχους που έθεσε στο θέμα YPG και PYD. Ένας σημαντικός στόχος που επιτεύχθηκε ήταν να εμποδίσει την ένωση της περιοχής που ελέγχεται από το PYD στον άξονα ανατολής - δύσης. 

Υπάρχει μια σύνδεση των καντονιών Κομπάνι και Αφρίν, από την περιοχή όπου ελέγχει η Δαμασκός, νοτίως της Αλ Μπαμπ, αλλά δεν είναι απ' ευθείας. Όμως δεν πρέπει να παραβλέψουμε το γεγονός ότι εμποδίστηκε η δημιουργία μιας συνεχόμενης και χωρίς διακοπές ζώνης. 

Αυτό σημαίνει ότι μεσοπρόθεσμα εμποδίστηκε η δημιουργία μια συνεχόμενης κουρδικής ζώνης στα βόρεια της Συρίας. Από την άλλη είναι φανερό ότι η Τουρκία δεν μπορεί να ελέγξει μια ζώνη 5.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων, όπως είχε ανακοινώσει στην αρχή. Δηλαδή δεν δημιουργήθηκε μια "ασφαλής περιοχή" για τον ΕΣΣ, αλλά υπάρχει μια ντε φάκτο κατάσταση δίχως όνομα σε μια πιο μικρή περιοχή.

Τι άλλαξε με την Ασπίδα του Ευφράτη;
Στο  χρονικό πλαίσιο των 7 μηνών, άλλαξαν πολλά πράγματα στα βόρεια της Συρίας. 

Πρωτίστως, ο έλεγχος του Χαλεπίου πέρασε στα χέρια του καθεστώτος Άσαντ. Ένα σημαντικό τμήμα της αντιπολίτευσης εγκλωβίστηκε στο Ιντλίμπ. 

Το δεύτερο είναι ότι ο Συριακός στρατός και η Τουρκία έγιναν γείτονες εντός των συνόρων της Συρίας.  Αυτή η κατάσταση εμπεριέχει μεγάλο ρίσκο. 

Το τρίτο, μπορεί να διαφεύγει της προσοχής, αλλά η Τουρκία δημιούργησε μια ενοποιημένη ομάδα αντιπολιτευόμενων ενόπλων που είναι συνδεδεμένη μαζί της. Η Τουρκία στήριζε εξ αρχής τους Σύριους αντιπολιτευόμενους. Αλλά δεν πρέπει να υποτιμηθεί το γεγονός ότι έχει μια ομάδα που συσπείρωσε υπό μια διοίκηση και είναι απ’ ευθείας συνδεδεμένη μαζί της.

Τέταρτο, δημιουργήθηκε μια νέα περιοχή. Η περιοχή αυτή βρίσκεται σε στενό σημείο, και περιτριγυρισμένη από εχθρούς σε τρεις πλευρές. 

Αλλά διαφέρει σε δυο σημεία από περιοχές που ήταν παλαιότερα υπό τον έλεγχο του ΕΣΣ:

Πρώτον, όσο βρίσκεται υπό την προστασία της Τουρκίας, κανένας δεν θα βρει το θάρρος να επιτεθεί. Δηλαδή, είναι μόνιμη όσο το επιθυμεί η Τουρκία.

Δεύτερον, αλλάζει δημογραφικά. Όπως φαίνεται και στα τελευταία παραδείγματα υπάρχουν αφίξεις από άλλες περιοχές της Συρίας. Για το λόγο αυτό, η επιβίωση αυτής της δομής μπορεί να έχει διαφορετικά αποτελέσματα στην περιοχή.

Τι μπορεί να γίνει από εδώ και πέρα;
Η πρώτη ερώτηση είναι αν η Τουρκία θα αποσύρει το στρατό της. Πιθανώς να τους μετακινήσει σε άλλες περιοχές, αλλά είναι πολύ μικρή η πιθανότητα τα αποσυρθεί τελείως η Τουρκία από αυτήν την περιοχή.

Δεύτερη ερώτηση: Θα γίνουν άλλες επιχειρήσεις;
Για να είμαστε ρεαλιστές, στην παρούσα κατάσταση, υπάρχει πολύ μικρή πιθανότητα να διεξάγει η Τουρκία απ' ευθείας επιχείρηση εναντίον του YPG, το οποίο χρησιμοποιεί η Ρωσία σε κοινές επιχειρήσεις στο Ιντλίμπ και οι ΗΠΑ στη Ράκα. Αλλά αυτό δεν αποκλείει μικρής κλίμακας συμπλοκές ανάμεσα σε YPG και ΕΣΣ και την αλλαγή δυνάμεων σε κάποιες κρίσιμες περιοχές.

Τρίτη ερώτηση: Τι θα κάνει η Τουρκία;
Προφανώς θα στοχεύσει στη δημιουργία μιας δυνατής διοικητικής δομής στη νέα αυτή περιοχή, η οποία θα καταφέρει να έχει μια στρατιωτική δύναμη ικανή να προστατέψει τον εαυτό της και στη δημιουργία μιας μόνιμης περιοχής για τον ΕΣΣ. Και να μην ξεχάσουμε το Ιντλίμπ. Το Ιντλίμπ είναι ένα κλειστό κουτί για όλους. Αλλά αυτό δε σημαίνει ότι είναι ασήμαντο.




Δημοσίευση σχολίου