
Ευτύχησε για πάνω από 96 χρόνια να δει τα έργα του να ριζώνουν στην καρδιά και το μυαλό ενός ολόκληρου λαού γιατί σε αυτά τα έργα είναι χαραγμένα οι αγωνίες, οι πόθοι, τα οράματά του. Και οι ρίζες είναι τόσο βαθιές γιατί το έργο που δημιούργησε ο Μίκης είναι εμπνευσμένο και ζυμωμένο με τους ιστορικούς αγώνες του λαού μας.
Αυτά τα έργα με το γνήσιο ανθρωπισμό,
αναδύουν αυτό που έλεγε και ο Μπρέχτ: "Το πιο σημαντικό μάθημα που έμαθα
ήταν πως το μέλλον της ανθρωπότητας μπορεί να ιδωθεί μόνον «από τα κάτω», από
τη σκοπιά των καταπιεζόμενων και των εκμεταλλευόμενων. Μόνο όποιος αγωνίζεται
μαζί τους, αγωνίζεται για την ανθρωπότητα".
Γι’ αυτό και τα τραγούδια του
ταυτόχρονα μιλάνε στις καρδιές όλων των λαών, των καταπιεσμένων και
κατατρεγμένων όπου Γης. Τα τραγουδάνε στη γειτονική Τουρκία, στην Κύπρο, στα
Βαλκάνια, στη Μέση Ανατολή, στην Ευρώπη, στη Λατινική και τη Βόρεια Αμερική,
στην Ασία, στην Αφρική, στην Αυστραλία.
Ο μεγάλος μουσικοσυνθέτης Μίκης που
έβαλε στα χείλη μας και την καρδιά μας, για να "πολεμάμε και να
τραγουδάμε", τους στίχους των μεγάλων μας ποιητών όπως του Γιάννη Ρίτσου,
"Μικρός λαός και πολεμά, δίχως σπαθιά και βόλια, για όλου του κόσμου
το ψωμί, το φως και το τραγούδι", αλλά και…"τη Ρωμιοσύνη μην την
κλαις, εκεί που πάει να σκύψει… νάτη πετιέται αποξαρχής κι αντρειεύει και
θεριεύει…", είναι παρών με το έργο του σε όλους τους μικρούς
και μεγάλους αγώνες του λαού μας.
Η μουσική ιδιοφυΐα του Μίκη Θεοδωράκη
συνέβαλε καθοριστικά στην πολιτιστική αναγέννηση της μεταπολεμικής Ελλάδας. Δεν
υπάρχει άνθρωπος που να μην το αναγνωρίζει αυτό σήμερα. Η προσφορά όμως στον
πολιτισμό ήταν πάντα συνυφασμένη με τους αγώνες και τις αγωνίες του λαού μας.
Ήταν έκφραση της αγωνίας μιας
προσωπικότητας ανήσυχης, δημιουργικής, για να βρει τρόπους να συμβάλει και στην
πνευματική πολιτιστική ανάπτυξη του λαού μας, ταυτόχρονα με την αναχαίτιση μιας
συνεχούς απόπειρας φθοράς και παρακμής.Στο έργο του Μίκη Θεοδωράκη συναντάμε τη
βαθιά αλληλεγγύη της τέχνης στη ζωή και τους αγώνες του λαού μας. Δεν μπορείς
να μη νιώσεις ακριβώς αυτό όταν ακούς τα τραγούδια του.
Από τον συγκλονιστικό
"Επιτάφιο", στο μεγαλειώδες "Canto General". Από
την αθάνατη "Ρωμιοσύνη", τα "18 λιανοτράγουδα της πικρής
πατρίδας" και το "Τραγούδι του νεκρού αδελφού", στο
"Μαουτχάουζεν", το "Άξιον Εστί", τις "Μικρές Κυκλάδες",
την "Πολιτεία Α’ και Β’", τους "Λιποτάκτες", το
"Αρχιπέλαγος" και τόσα άλλα σπουδαία έργα, ήχους,
μελωδίες, μιας ανεξάντλητης μουσικής προσφοράς, ποιος έχει ξεχάσει.
Εμπνευσμένες από τα κοινωνικά βιώματα
του λαού μας, τις ιστορικές λαϊκές παρακαταθήκες, τις θυσίες, που με τη σειρά
τους αυτά τα έργα συνόδεψαν τους καθημερινούς αγώνες, ρίζωσαν στις καρδιές,
έγιναν συστατικό στοιχείο της συλλογικής μνήμης, της λαϊκής συνείδησης.
Μελωδίες, τραγούδια, που ντύθηκαν,
χτίστηκαν πάνω σε σπουδαία ποίηση κορυφαίων Ελλήνων ποιητών. Σε εποχές
δύσκολες, σε μέρες σκληρής πάλης του λαού μας, ενάντια στο φασισμό, στον
καπιταλισμό, στους ιμπεριαλιστικούς πολέμους και επεμβάσεις, στα στρατιωτικά
πραξικοπήματα."Οι μεγάλοι ποιητές ανήκουν στους εργαζόμενους, στο
λαό", είχε πει ο Μίκης σε συνέντευξή του στον "Ριζοσπάστη", πριν
λίγα χρόνια. "Μόνο αυτοί μπορούν να τους καταλάβουν.
Ο Μίκης με το έργο του και την
προσωπική του συμμετοχή δήλωσε "παρών" σε όλη αυτή την πορεία.
Δικτατορία Μεταξά. Πόλεμος. Ξένη κατοχή. Φασισμός. Ναζισμός. Εθνική Αντίσταση.
Απελευθέρωση. Δεκεμβριανά. Αγγλικός ιμπεριαλισμός.Εμφύλιος πόλεμος.
Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας. Αμερικανικός ιμπεριαλισμός. Μοναρχοφασισμός.
Τρομοκρατία. Βασανιστήρια. Φυλακές. Εξορίες. Μακρονήσια. Εκτελέσεις.
Ο Μίκης ήταν παρών. Με τα τραγούδια
του, με δηλώσεις και επιστολές του, όπως η επιστολή προς το Συμβούλιο της
Ευρώπης και την ΕΕ για το Αντικομουνιστικό Μνημόνιο. Για την ανακούφιση των
αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, του Δημοκρατικού Στρατού και των λαϊκών
αγώνων, συμμετείχε ως ιδρυτικό επίσης μέλος στο "Σπίτι του Αγωνιστή"
που φιλοξενεί δεκάδες αγωνιστές, ανήμπορους, εδώ και πάνω από δέκα χρόνια.
Είχε πει ο Μίκης
Θεοδωράκης: "Όλα αυτά δεν πρέπει να μας φοβίζουν, γιατί, όπως έχει
αποδειχτεί, οι καρδιές και η πίστη είναι πιο δυνατές από τις σφαίρες και το
μίσος. Πατάμε γερά σε αυτό το χώμα, το ποτισμένο με αίμα. Σε αυτό το χώμα που
είναι δικό τους και δικό μας. Και τραγουδάμε τα τραγούδια μας που είναι και
αυτά δικά τους και δικά μας. Κι έτσι θα προχωρήσουμε έως την τελική νίκη του
Ανθρώπου".
Γι' αυτό και δεν ξεχνάμε ούτε στιγμή
αυτό που είχε δηλώσει στον "Ριζοσπάστη" πριν από 20 χρόνια: "Από
όλα τα είδη ζωής, ποιο είναι αυτό που αντέχει περισσότερο στο χρόνο; Η
πνευματική, το πνευματικό δημιούργημα. Αυτό αντέχει. Και η αντοχή του, η
διάρκειά του, δεν είναι παρά μια μορφή αθανασίας.
Μια νίκη στο θάνατο, τον τελικό μας
νικητή. Εκτός και αν με το πνευματικό έργο υψωθούμε εκεί που δεν μπορεί να μας
φτάνει το αρπακτικό του χέρι. Έτσι είναι συλλογική, και όχι αποκλειστικά
προσωπική, η νίκη με το θάνατο, όταν η κοινωνία μιας εποχής μπορεί να εκφραστεί
και αναγνωριστεί μέσα στην πνευματική δημιουργία".
Πάντα τα λόγια - προτροπή του Μίκη
Θεοδωράκη, εξαιρετικά επίκαιρα στις σημερινές συνθήκες: "Ο Έλληνας πρέπει
να αισθανθεί ότι δεν μπορεί να υποχωρήσει πια. Πηγαίνει πίσω, πίσω,
πίσω… κι όταν θα ακουμπήσει τον τοίχο, γίνεται ή προδότης ή ήρωας.
Καλό Ταξίδι Μίκη.
Π.ΒΟΙΩΤΟΣ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου